Kırk Kandil -15-

Ebu Seleme Abdullah b. Abdilesed: Hz. Peygamber’in Süt Kardeşi

Hz. Peygamber Muhacirlerle Ensar arasında ahdi kardeşlik yaptığı sırada Ebu Seleme ile Sa’d b. Hayseme arasında kardeşlik tesis etti. Muhacirlere ev arsaları verirken ona da Abdulaziz ez-Zühri oğulları mahallesinde, evinin arsasını tahsis etti.

Rıza SAVAŞ

Prof. Dr., Dokuz Eylül Üni. İlahiyat Fak. Emekli Öğretim Üyesi

Ebu Seleme, Abdullah b. Abdilesed el-Mahzumi,[1] Hz. Peygamber’in süt kardeşidir. Çünkü Ebu Leheb’in cariyesi Süveybe çocukken hem Hz. Peygamber’i ve hem de Ebu Seleme’yi emzirmiştir. Aynı zamanda Ebu Seleme Hz. Peygamber’in halası Berra bint Abdilmuttalib’in oğludur. Ebu Seleme’nin eşi Ümmü Seleme ile beraber ilk Müslümanlardan olduğu kaynaklar tarafından belirtilmektedir.

Şecerede de görüleceği üzere Ebu Seleme’nin annesinin Hz. Peygamber’in halası ve onun süt kardeşi olması, onun İslam’a girmesinde etkili olmuştur diyebiliriz.

Kaynaklar, Ebu Seleme’nin, Rasulullah Erkam’ın evinde faaliyetlere başlamadan önce Müslüman olduğunu kaydetmektedir.[1]  Ebu Seleme ile Ümmü Seleme çiftinin Seleme, Ömer, Zeynep ve Dürre adlarında dört çocukları olduğu rivayet edilmiştir. Hanımı ile birlikte Habeşistan’a hicret eden Ebû Seleme, orada birkaç sene kaldıktan sonra Mekke’ye geri gelmiştir. Çünkü bu aile daha sonra da Mekke’den Medine’ye hicret etti. Mekke’den çıkışı engellendiği için kocasıyla birlikte hicret edemeyen Ümmü Seleme ise yaklaşık bir yıl sonra küçük yaştaki oğlu Seleme ile birlikte hicret edebildi.

Ebu Seleme, Medine’ye hicret ettiği zaman Kuba’da Mübeşşir b. Abdilmünzir’e misafir oldu. Hz. Peygamber Muhacirlerle Ensar arasında ahdi kardeşlik yaptığı sırada Ebu Seleme ile Sa’d b. Hayseme arasında kardeşlik tesis etti. Muhacirlere ev arsaları verirken ona da Abdulaziz ez-Zühri oğulları mahallesinde, evinin arsasını tahsis etti.

Hz. Peygamber’in Bedir Gazvesi’nden önce düzenlenen Uşeyre Gazvesi’ne çıkarken Medine’de yerine vekil bıraktığı Ebû Seleme, Bedir ve Uhud gazvelerine katıldı ve Uhud Gazvesi’nde kolundan yaralandı. Tedavi edildikten sonra iyileşti. Ancak birkaç ay sonra komutan olarak katıldığı Katan Seriyyesi sonrasında Uhud’da aldığı yara tekrar açıldı ve yatağa düştü. Hz. Peygamber onu hasta yatağında ziyarete geliyordu.

Vefatı sırasında Hz. Peygamber yanına uğradı, kadınlar ağlaşıyordu. Ebu Seleme son nefesini vermiş, gözleri açık kalmıştı. Hz. Peygamber durumu şöyle izah etti. “Şüphesiz, ruh çıktığı sırada göz onu takip eder” dedikten sonra feryad ü figan eden kadınları teskin için, “Kendiniz için iyilikten başka bir şey istemeyin, çünkü Melekler, söylediklerinizin olması için amin derler.” Rasulullah, gözleri açık kalan Ebu Seleme’nin gözlerini kapatırken ona şöyle dua etti:

.اللَّهُمَّ اغْفِرْ لأَبِي سَلَمَةَ، وَارْفَعْ دَرَجَتَهُ في المَهْدِيِّينَ، وَاخْلُفْهُ في عَقِبِهِ في الغَابِرِينَ، وَاغْفِرْ لَنَا وَلَهُ يا رَبَّ العَالَمِينَ، وَافْسَحْ له في قَبْرِهِ، وَنَوِّرْ له فِيهِ

“Allah’ım Ebu Seleme’yi affeyle, derecesini hidayete erenler arasında yükselt. Onun arkasında kalanların ömürlerini uzun eyle. Onu da bizi de affeyle, Allah’ım onun kabrini genişlet ve orada onun ışığını artır.”[2]

Kocasının vefatı üzerine Ümmü Seleme günlerce ağladı. Hz. Peygamber kendisiyle evlendikten sonra yüzü güldü.[3] 


[1] İbn Sa’d, Tabakat, III, 239-242.

[2] Müslim, Cenaiz; ez-Zübeyri, Nesebü Kureyş, Mahzum Oğulları,

[3]Salahattin Polat, “Ebu Seleme el-Mahzumi”, Cilt: 10, Sayfa: 229, TDV, İ.A. İstanbul 1994.


[1] Salahattin Polat, “Ebu Seleme el-Mahzumi”,